logo

05 Kasım 2013

Eber Sarısı çalıştayı yapıldı

eber sarısı (1)

Dünya üzerinde sadece Akşehir ve Eber göllerinin güney kıyılarında yayılış gösteren Eber Sarısı, 1982 yılında Türk botanikçiler tarafından keşfedilen Thermopsis turcica ismiyle anılmakta.

Yapılan araştırmalarda Türkiye endemiği olan bu türün doğada kısa süre içinde yok olacak olan türler içerisinde olduğu ve tehlikede kategorisinde bulunduğu bilinmektedir. Yerel isimleri ise Eber Sarısı veya Piyam’dır.

Eber Sarısı’nın özellikleri

Baklagiller ailesinden çok yıllık bir bitki olan Eber Sarısı, uzun rizomlu (toprak altı gövde), dik, 35-80 cm arası boylanan, sarı çiçekli, otsu bir bitkidir. Gövde ve yapraklar uzun yumuşak tüylüdür. Çiçek durumu uç kısımda olup salkım şeklindedir. Çanak yapraklar sık beyaz tüylü, taç yapraklar sarı, yaklaşık 25 mm’dir. Meyve 3-10 tohumlu bakla tipi ve tüylüdür. Bu türün en yakın akrabası ise Orta Asya’da yaşamaktadır.

Üremesi ileri derecede sınırlanıyor

Akşehir ve Eber göllerinin kuruması ve geri çekilmesi sonucu kıyı bölgelerinde de taban suyu düşmüş ve Eber Sarısının habitatı zarar görmüştür. Ayrıca bölgede yapılan bahçe tarımı yüzünden Eber Sarısı tarlalarda istenmeyen ot konumundadır ve çiftçiler tarafından da yok edilmek istenmektedir. Bununla birlikte Piyan tohumları alandaki böcekler tarafından meyve kabukları delinerek yenildiği için meyvelerin içinde yeteri kadar tohuma rastlamak güçtür. Böcek istilasına uğramış populasyonlardan tohum elde etmek zordur. Bu da bitkinin tohum ile yayılmasını ve üremesini ileri derecede sınırlandırmaktadır. 

AKÜ çimlenme sorununu çözdü

Eber Sarısı’nın etkili koruma önlemlerine ihtiyacı vardır. Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü Eber gölündeki popülasyonun belli bir kısmını korumaya almıştır. Değişik üniversitelerden bilim insanları ve çeşitli projeler ile de korumaya yönelik çalışmalar yapılmaktadır. Kocatepe Üniversitesi’nden Dr. Süleyman Cenkci ve ekibi tarafından yapılan çalışmalar ile elde edilen sağlıklı tohumların çimlenme sorunları olduğu tespit edilmiş ve bunun aşılma yolları bulunmuştur. Bu sayede elde edilen sağlıklı tohumlardan bitkinin çoğaltılması mümkün olabilecektir.

Share
#

SENDE YORUM YAZ